Pesten komt in bijna iedere klas wel voor. Toch zijn er grote verschillen in hoeveel leerlingen er per klas gepest worden.
Uit het onderzoek blijkt onder andere dat er een relatie is tussen het beeld dat leerkrachten hebben van de oorzaken van pesten en het aantal gepeste leerlingen in de klas. Meestal kan er niet één enkele reden aangewezen worden voor waarom iemand gepest wordt: pesten wordt veroorzaakt door een complex samenspel van meerdere factoren. Wanneer individuen worden geconfronteerd met dergelijke complexe problemen hebben zij de neiging dit toe te schrijven aan één enkele oorzaak. Ze versimpelen het probleem dus. Door dit trucje van het menselijk brein worden complexe situaties beter begrepen (Miller 1995).
Zo werkt het ook wanneer leerkrachten geconfronteerd worden met pesten in hun klas. Hoe leerkrachten denken over de oorzaken van pesten kan in grofweg twee categorieën worden verdeeld: zij kunnen het pesten toeschrijven aan factoren waarop zijzelf invloed kunnen uitoefenen (interne factoren) of aan factoren waarop zij geen of weinig invloed kunnen uitoefenen (externe factoren), (Van Hattum, 1997).
Samenvattend kan gesteld worden:
- Lleerkrachten moeten beseffen dat pesten wordt veroorzaakt door een samenspel van interne en externe factoren waarop zij deels zelf invloed kunnen uitoefenen.
- Daarnaast is het belangrijk dat leerkrachten pesten niet onderschatten en zich realiseren dat zij wellicht niet van alle pestsituaties op de hoogte zijn.
- Ten slotte is het belangrijk dat leerkrachten pesten als onacceptabel gedrag beschouwen en dit ook uitdragen naar hun leerlingen.
Lees meer RUG Beau Oldenburg en Rene Veenstra >>
Pesten aanpakken is een complex probleem
Pesten is een complex en universeel probleem (Swearer, e.a., 2010). Op de basisschool is circa 15% van de leerlingen er slachtoffer van. Pesten heeft tal van negatieve consequenties (Salmivalli & Peets, 2009). Slachtoffers kunnen last hebben van psychische klachten, zoals gevoelens van eenzaamheid, gebrek aan zelfwaardering, geen vertrouwen hebben in anderen of depressiviteit. Niet alleen slachtoffers ondervinden (soms blijvende) problemen, ook pesters lopen het risico in hun ontwikkeling slechter af te zijn. Pesters leren niet met overleg of met begrip voor anderen iets te bereiken en blijven vaak onaangepast gedrag vertonen. Daardoor hebben ze een grotere kans om op latere leeftijd probleemgedrag te vertonen, zoals delinquentie (Nansel e.a., 2004). Klasgenoten die niet direct bij het pesten betrokken zijn, ondervinden vaak ook hinder van ernstige pesterijen; ze voelen zich minder veilig en zijn bang om het volgende slachtoffer te worden (Nishina & Juvonen, 2005). Pesten heeft tot slot ook negatieve gevolgen voor het welbevinden van leerkrachten (zie Espelage e.a., 2013). Bron RUG. Ingrijpen als omstander bij pesten & discriminatie, het nut en de noodzaak lees hier meer.
Onderstaande video van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap geeft een goede weergave 'waarom' het pesten aanpakken zo complex is.
Bekijk bovenstaande video door op de afbeeldingen te klikken of op deze link waar Sander Dekker laat zien waarom pesten aanpakken een complex probleem is en welke partijen allemaal nodig zijn om pesten aan te pakken.
Kenniscentrum Pesten per doelgroep
Stichting Stop Pesten Nu vertrouwt volledig op vrijwillige donaties en de inzet van vrijwilligers om haar belangrijke werk mogelijk te maken. Wij ontvangen geen subsidies, waardoor wij volledig afhankelijk zijn van de steun van mensen zoals u.
Tip van de redactie! Heb je haast? Navigeer dan snel naar:
► Scholen & Professionals Kenniscentrum Pesten in het Onderwijs
- Of navigeer direct naar de informatie per functionaris: Schooldirectie & MT / Anti-pest coördinator / Leerkracht / Mentor / Ouderraad & MR
- Leerlingen & opvoeders: Kinderen & Jongeren (Leerlingen) / Ouders & Opvoeders
► Sportverenigingen Kenniscentrum Pesten in de Sport
- Of navigeer direct naar de informatie per functionaris: Bestuurders / Coaches, Trainers & Begeleiders / (Top)Sporters & Scheidsrechters
- Jonge leden & ouders Kinderen & Jongeren (Leerlingen) / Ouders & Opvoeders
► Werkgevers Kenniscentrum Pesten op het Werk![Jan Joost](https://www.stoppestennu.nl/sites/default/files/images/2021-verkleind-afbeeldingen/jan_joost.jpg)
- Of navigeer direct naar de informatie per functionaris: Directie en bestuurders / HRM / MT en Leidinggevenden / Medewerkers / Ondernemersraden / Vertrouwenspersonen
► Ouderen Kenniscentrum Pesten in Woonzorgcentra
Breng snel een bezoekje aan ...
► Kenniscentrum (Klassiek) Pesten
► Kenniscentrum Online pesten (cyberpesten)
► Kennisbank & Downloadcentrum o.a. Beleid & Factsheets / Handleidingen / Lesmaterialen / Posters / Wetenschappelijke Onderzoeken
► Ik word gepest, wat kan ik doen